Uzun Hasan (Osmanlıca: اوزون حسن, Farsça: اوزون حسن; 1423 - 6 Ocak 1478), Akkoyunlu hükümdarı olup, bugünkü İran, Irak, Azerbaycan, Ermenistan ve Türkiye'nin bir bölümünü kapsayan bir coğrafyada 1453-1478 yılları arasında hüküm sürmüştür. Akkoyunluların en güçlü hükümdarı kabul edilir.
Hükümdarlık yılları
Timur'un Diyarbakır, Elazığ, Mardin, Sivas, Şanlıurfa ve Erzincan'a yönetici olarak atadığı Kara Yülük Osman Bey'in torunudur. İran'ın Akkoyunlular ile Karakoyunlular arasında ikiye bölünmesinden sonra Uzun Hasan, 20 yıl süren bir mücadelenin ardından Karakoyunlu hükümdarı Cihan Şahı Sancak Muharebesi ile yenmiştir. Daha sonrasında Timurlu hükümdarı Ebu Said Mirza, Cihan Şah'ın oğlunun yardım talebi üzerine ve Karakoyunlular arasındaki iç karışıklığı değerlendirmek amacıyla Cihan Şah'ın kaybettiği toprakların büyük çoğunluğunu geri aldı. Uzun Hasan başlarda Ebu Said Mirza'ya bağlılık bildirmekle birlikte Karakoyunlu topraklarını ele geçirme çabaları nedeniyle ilişkiler bozulmaya başladı. Bozulan ilişkiler nedeniyle kısa sürede Akkoyunlu-Timurlu çatışmaları yaşanmaya başladı. 1469 yılı başlarında, gerekli desteği sağlayamayan Emir Said geri dönme kararı aldı. Uzun Hasan bunu fırsat görerek Emir Said üzerine yürüdü. Kendisine bağlı beylerin kaçması üzerine 30 Ocak'ta Karabağ'daki ordugahını terk etti. Uzun Hasan, Emir Said'in ordugahının ele geçirilerek yağmalanmasıyla yetinmemiş ve adamlarını göndererek Emir Said'i yakalatmıştır.
1463 yılında Venedikliler, Osmanlılara karşı bir ittifak kurma amacıyla Tebriz'e bir elçi gönderdi ancak Uzun Hasan'ı Osmanlılara saldırmaya ikna edemedi. Venedik elçisi 1471 yılında Uzun Hasan'ın gönderdiği elçi ile birlikte Venedik'e geri döndü. Venedik Senatosu bu sefer Katerina Zeno'yu elçi olarak gönderdi. Zeno, Uzun Hasan'ı Osmanlılara saldırması konusunda ikna etmeyi başardı. Uzun Hasan bir dizi saldırı gerçekleştirmesine rağmen herhangi bir Avrupa devleti Osmanlılara karşı eş zamanlı bir saldırı gerçekleştirmedi.
Kaynaklar
- Türkçe Vikipedi: tr.wikipedia.org
- English Wikipedia: en.wikipedia.org
Sıkça sorulan sorular
- Uzun Hasan kimdir?
- Akkoyunlu’yu İran’a hâkim büyük bir güce dönüştürdü.
- Uzun Hasan ne zaman yaşadı?
- 1423–1478
- Uzun Hasan hangi alanda öne çıktı?
- Akkoyunlu’nun büyük hükümdarı
İlgili Sayfalar
Dönemin medeniyetleri
- San ve Khoikhoi (Khoisan) · Güney Afrika
- Dravid Halkları · Güney Asya
- Maya Medeniyeti · Orta Amerika
- Kuşitik Halklar · Afrika Boynuzu
- Avustralya Aborjinleri · Avustralya
İlgili olaylar
- Kosova Muharebesi (1389) · MS 1389
- Nikıbolu Muharebesi · MS 1396
- Timur'ın Delhi Seferi · MS 1398
- Timur'ın Osmanlı-Ankara Savaşı Sonrası Fetret Devri · MS 1403
- Agincourt Muharebesi · MS 1415
Dönemin hükümdarları
- Efsanevi Kurucu Dangun Wanggeom · Gojoseon
- Bey Kara Yülük Osman Bey · Akkoyunlular
- Candar Beyi İsfendiyar Bey · Candaroğulları (İsfendiyaroğulları)
- Polonya Kralı II. Jagiello · Polonya-Litvanya Birliği
Dönemin şahsiyetleri
Dönemin buluşları
- Gutenberg Matbaası · MS 1440
- Kopernikus Heliosentrik Model · MS 1543
- Top (Ateşli Silah) · MS 1320
- Perspektif Resim · MS 1413
Dönemin inançları
Dönemin şehirleri
- Malakka · MS 1400
- Mbanza-Kongo · MS 1390
- Ayutthaya · MS 1351
- Tenochtitlan · MS 1325
Dönemin yapıları
- Divriği Ulu Camii · MS 1228
- Sultan Han · MS 1229
- Sultanhanı Kervansarayı · MS 1229
Ticaret yolları
Keşif seferleri
- Zheng He’nin Hazine Filoları · Zheng He
- Bartolomeu Dias — Ümit Burnu · Bartolomeu Dias
- Kolomb’un İlk Seferi · Kristof Kolomb
Tarihî haritalar
- Hereford Mappa Mundi · MS 1300
- Katalan Atlası · MS 1375
- Da Ming Hunyi Tu · MS 1389